Październik

Teatr

Historia

Z dziejów opery w Gdańsku i historii Opery Bałtyckiej

1646, 15 lutego – pierwszy spektakl operowy w Gdańsku. Z okazji przyjazdu królowej Ludwiki Marii, siłami artystów na co dzień działających w teatrze na Zamku Królewskim w Warszawie, przedstawiono operę Le nozze d’Amore i di Psiche Marco Scacchiego. Dzieło wystawiono w rozbudowanej do trzech tysięcy miejsc Szkole Szermierczej.
Z tej samej okazji Michał Brunnerio skomponował operę Marte e Amore.

1695, listopad – trupa wdowy Veltenowej wykonała operę Walentego Medera Neron – pierwszą operę napisaną w Gdańsku.

1753 – impresario K. Ackermann uzyskał koncesję na prowadzenie teatru. Początek regularnego wystawiania oper i pantomim baletowych.

1774 - otwarcie nowego budynku teatralnego, który zastąpił salę Szkoły Szermierczej.

1789 – 7 lat po wiedeńskiej prapremierze gdańszczanie po raz pierwszy mogli zobaczyć Uprowadzenie z seraju Mozarta (kolejne premiery mozartowskie: Czarodziejski flet –1794, Don Giovanni - 1796, Wesele Figara – 1798, Łaskawość Tytusa – 1807).

1801, 3 sierpnia – otwarcie nowego teatru na Targu Węglowym, ze względu na charakterystyczną kopułę nazywanego "młynkiem".

1804 – występy baletu z Warszawy (balet gdański zawiesił działalność w 1788)

1809 – inauguracja działalności Instytutu Teatralno-Wokalnego

1811 – występy trupy Wojciecha Bogusławskiego, która zaprezentował m.in. Cud mniemany

1822 – kilka miesięcy po berlińskiej prapremierze, gdańska premiera Wolnego strzelca Webera

1882 – pierwsze wystawienie Pierścienia Nibelunga Wagnera przez trupę Angelo Neumanna

1909, 11 sierpnia – inauguracja Opery Leśnej w Sopocie (opera Kreutzera Nocny obóz w Grenadzie)

1914, luty - decyzja o budowie budynku Tattersaal

1914, kwiecień - położenie kamienia węgielnego

1915, wrzesień - zakończenie budowy, oddanie budynku do użytku

1915, 23 października - pierwszy koncert symfoniczny w Tattersaal

1926 – Objazdowa Opera Warszawska zaprezentowała w sali Sopockiego Domu Zdrojowego m.in. Halkę Moniuszki

1945 – zniszczenie przez wojsko radzieckie wszystkich scen w Gdańsku

1949, 24 sierpnia – powołane z inicjatywy Iwo Galla Studio Muzyczno-Dramatyczne wystawia Halkę

1949 – 1959 – działalność, pod kierunkiem Zygmunta Latoszewskiego, Studia Operowego

1950, 28 czerwca – pierwsza premiera Studia Operowego, uważana za początek historii Opery Bałtyckiej - Eugeniusz Oniegin Czajkowskiego

1952, 15 marca – pierwsza premiera baletowa (Pory roku Głazunowa)

1953, 1 maja – Studio Operowe i Orkiestra Filharmoniczna łączą się w Państwową Operę i Filharmonię Bałtycką

1954/1955 – przebudowa sceny i zaplecza; adres instytucji: Teatr Wielki w Gdańsku, ul. Rokossowskiego

1958 – występy Opery Bałtyckiej na festiwalu Warszawska Jesień (Peter Grimes, Krakatuk, Dafnis i Chloe)

1960 - występy Opery Bałtyckiej na festiwalu Warszawska Jesień (Harnasie, Cudowny mandaryn)

1973 – 1982 – przebudowa budynku; powstaje foyer; adres instytucji: Gdańsk-Wrzeszcz, al. Zwycięstwa

1994 – rozdzielenie Opery i Filharmonii, które stają się samodzielnymi instytucjami

2000, 20 lutego – pierwsza w Gdańsku powojenna premiera opery Wagnera (Tannhäuser)

2003, październik – grudzień – modernizacja widowni

2004 – I Świętojańskie Noce Muzyki Operowej – festiwal koncertowych i semi-scenicznych wykonań oper w kościele św. Jana

2005 – pierwsza w Gdańsku powojenna premiera opery Richarda Straussa Kawaler srebrnej róży

2008 - dyrektorem naczelnym i artystycznym zostaje Marek Weiss, a dyrektorem muzycznym Jose Maria Florencio. Pierwszą wizytówką nowego kierownictwa Opery Bałtyckiej jest Don Giovanni Mozarta

2008 - Opera Bałtycka prezentuje Gwałt na Lukrecji Brittena na Festiwalu i Konkursie Operowym w Szeged (Węgry). Odtwórczyni tytułowej partii - Janja Vuletic otrzymuje nagrodę dla najlepszej śpiewaczki. To pierwszy w historii polskiej opery spektakl zaprezentowany przez stację telewizyjną Mezzo TV.

2009 - Opera Bałtycka ponownie zaproszona na Festiwal i Konkurs Operowy w Szeged. Przedstawiamy Ariadnę na Naxos Richarda Straussa w reżyserii Marka Weissa.

2010 - powstanie Bałtyckiego Teatru Tańca. Dyrektorem naczelnym BTT zostaje choreograf i twórczyni zespołu - Izadora Weiss.

2010 - Opera Bałtycka jako jedyny polski teatr operowy uznana została przez telewizję BBC za jeden z dziewięciu najlepszych teatrów operowych Europy, obok londyńskiej Royal Opera House Covent Garden, Teatro del Liceu w Barcelonie, Opera La Monnaie w Brukseli czy Opery w Amsterdamie.

2011, 15 listopada - światowa prapremiera opery Elżbiety Sikory Madame Curie w reżyserii i inscenizacji Marka Weissa. Prapremiera odbyła się w Paryżu, w ramach oficjalnego Programu Kulturalnego Polskiej Prezydencji w Radzie UE.

2012 - zmiana nazwy z Państwowej Opery Bałtyckiej na Operę Bałtycką w Gdańsku

2013 - Graham Watts na łamach prestiżowego magazynu "Dance Europe" uznał spektakl Bałtyckiego Teatru Tańca Sen nocy letniej w choreografii Izadory Weiss za najlepszy spektakl taneczny na świecie w 2013 roku.

2013, marzec - premiera płyty DVD z nagraniem opery Elżbiety Sikory Madame Curie, zarejestrowanym w Operze Bałtyckiej. Nagranie otrzymało francuską nagrodę Orphée du Prestige Lyrique de l'Europe de l'Academie du Disque Lyrique.

2013, 27 września - premiera opery Krzysztofa Pendereckiego Ubu Rex w reżyserii Janusza Wiśniewskiego. Była to pierwsza w Gdańsku realizacja opery tego kompozytora.

2014, 3 i 4 września - spektakl Madame Curie pokazywany w Chinach, gdzie zainaugurował pierwszą edycję Festiwalu Opery i Baletu w Tjanjin Grand Theatre.

2015, 20 listopada - prapremiera opery Zygmunta Krauzego Olimpia z Gdańska w reżyserii i inscenizacji Jerzego Lacha. Opera powstała w ramach cyklu Opera Gedanensis.

2016, 1 września- Dyrektorem Opery Bałtyckiej zostaje Warcisław Kunc. Pierwszą premierą sezonu 2016/2017 zostaje La Bohème Giacomo Pucciniego


dyrektorzy naczelni:

Warcisław Kunc (od września 2016)
Marek Weiss (od 2008 - 2016)
Włodzimierz Nawotka (1995 - 2007)
Barbara Żurowska-Sutt (1993 – 1995)
Andrzej Sławomir Kiełbowicz (1991 – 1993)
Włodzimierz Nawotka (1978 – 1991)
Maciej Krzyżanowski (1973 – 1977)
Zbigniew Makuszewski (1971 – 1973)
Jerzy Procner (1970 – 1971)
Tadeusz Rybowski (1952 – 1970)
Bohdan Podhorski-Piotrowski (1950 - 1951)


dyrektorzy artystyczni:
Marek Weiss (2008 - 2016)
Włodzimierz Nawotka (2002 - 2007)
Krzysztof Słowiński (2000 – 2002)
Andrzej Knap (1995 – 1999)
Barbara Żurowska-Sutt (1993 – 1995)
Andrzej Sławomir Kiełbowicz (1991 – 1993)
Janusz Przybylski (1984 – 1990)
Bogusław Madey (1982 – 1983)
Wojciech Rajski (1981 – 1982)
Zbigniew Chwedczuk (1972 – 1981)
Jerzy Procner (1968 – 1972)
Jerzy Katlewicz (1961 – 1968)
Zygmunt Latoszewski (1955 – 1961)
Kazimierz Wiłkomirski (1952 – 1955)
Zygmunt Latoszewski (1950 – 1952)

kierownictwo Baletu:

Wojciech Warszawski (od września 2016)
Roman Komassa (2008-2009)
Anna Krzyśków (luty 2008)
Sławomir Gidel (1999 - 2007)
Marek Andrzej Stasiewicz (1996 – 1999)
Bronisław Prądzyński (1993 – 1996)
Bożena Kociołkowska (1992 – 1993)
Walery Niekrasow (1988 – 1992)
Gustaw Klauzner (1976 – 1988)
Janina Jarzynówna-Sobczak (1949 - 1976)
 

Bałtycki Teatr Tańca
Izadora Weiss (od marca 2010)
 

kierownictwo Chóru:
Anna Michalak (od stycznia 2012)
Jan Kurek (p.o. kierownika - 2011)
Dariusz Tabisz (2008 - 2011)
Jan Kurek (2007)
Elżbieta Wiesztordt (1997 - 2007)
Janusz Łapot (1983 – 1997)
Józefa Siudaczyńska (1980 – 1983)
Henryk Czyżewski (1977 – 1980)
Kazimierz Skrzyński (1976)
Wiesław Czerski (1975 – 1976)
Andrzej Bachleda (1972 – 1975)
Wiesław Czerski (1967 – 1971)
Jerzy Michalak (1964 – 1966)
Tadeusz Jakubowski (1959 – 1963)
Zbigniew Bruna (1958 – 1959)
Leon Snarski (1954 – 1958)
Roman Kuklewicz (1950 – 1953)
 

Osobom zainteresowanym historią gdańskiej opery polecamy następujące pozycje:

  • wydawnictwa jubileuszowe Opery Bałtyckiej

  • Państwowa Opera i Filharmonia Bałtycka w Gdańsku. W 25-lecie istnienia , redakcja: B. M. Jankowski, Gdańsk, 1971; w albumie m.in.: opis dziejów Opery i Filharmonii w tekstach Wandy Obniskiej, Józefa Kańskiego, Lecha Mokrzeckiego, Michała Misiornego; wykaz premier z lat 1950 – 1970 ze zdjęciami i informacjami o realizatorach i wykonawcach, lista pracowników z roku 1970, rejestry gościnnie występujących artystów, wyjazdów krajowych i zagranicznych;

    Państwowa Opera i Filharmonia Bałtycka 1945 – 1985, redakcja: A. Czekanowicz, Gdańsk 1985 ; w nim: kalendarium z wykazem premier, opracowane przez Andrzeja Januszajtisa, historia Filharmonii nakreślona przez Wandę Obniską, dzieje baletu przedstawione przez Janinę Jarzynównę-Sobczak, wywiad Barbary Kanold z ówczesnym kierownikiem baletu Gustawem Klauznerem, fragmenty nigdzie indziej niepublikowanego dziennika Zygmunta Latoszewskiego, zdjęcia ze wszystkich spektakli;

    Państwowa Opera Bałtycka 1950-2000, redakcja: van Snake, Gdańsk 2000; wykaz premier od roku 1950 ze szczególnym uwzględnieniem okresu od 1984 do 1999, wykaz dyrektorów i realizatorów tworzących od 1984 do 1999, liczne zdjęcia, rysunki, wyimki z recenzji, katalog wystawy "50 lat Opery Bałtyckiej";

    200 lat teatru przy Targu Węglowym, redakcja: J. Ciechowicz

    Rozmowy o tańcu – wywiad-rzeka z Janiną Jarzynówną-Sobczak, przeprowadzony u schyłku życia artystki przez Barbarę Kanold.

    Aktualności

    16.10.2017

    Ściąga... z opery!

    ​Tego jeszcze w Operze nie było. Licealiści mieli szansę zapoznać się z Operą w pigułce.

    zobacz wszystkie

    PROJEKT I WYKONANIE PROJECT8.PL

    STRONA WYKORZYSTUJE PLIKI COOKIES.

    Aby zapewnić najwyższą jakość usług wykorzystujemy informacje przechowywane w przeglądarce internetowej. Sprawdź cel, warunki przechowywania lub dostępu do nich w COOKIES. Pozostając na stronie godzisz się na zapisywanie plików cookies w Twojej przeglądarce.